نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• سجاد پوراکبری ¹
• نصرا.. کلانتری ²
• سید ساجدین موسوی ³

¹ دانشجوی دکتری هیدروژئولوژی ، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

² استاد گروه زمین شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

³ گروه زمین شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز. ایران.

چکیده

هدف اصلی این مطالعه، تهیه نقشه‌های پتانسیل کارستی شدن در شمال غربی استان کهگیلویه و بویراحمد با استفاده از مدل تحلیل سلسله مراتبی فازی (FAHP) به‌عنوان ابزاری کمکی در تحقیقات هیدروژئولوژیکی است. منطقه موردمطالعه در شمال غربی استان کهگیلویه و بویراحمد با مساحت 1148 کیلومترمربع واقع‌شده و دو رودخانه شاه بهرام و تغار از آن عبور می‌کنند. از سیستم‌های اطلاعات جغرافیایی (GIS) و سنجش‌ازدور (RS) برای ایجاد نقشه‌ای توسعه کارستی شدن استفاده شد، که شامل پنج کلاس است و از خیلی زیاد تا خیلی کم متغیر می‌باشد. استخراج این نقشه‌ها بر اساس مطالعه داده‌های ورودی مانند: سنگ‌شناسی، تراکم خطواره‌ها، ارتفاع، شیب، بارندگی، دما، تراکم زهکشی و پوشش گیاهی انجام‌شده است. به همه این عوامل بر اساس ارتباط آن‌ها با پتانسیل کارستی شدن، وزن اختصاص داده شد، درنهایت، نقشه‌ای مبتنی بر سیستم مدل‌سازی مکانی وزن‌دار ایجاد گردید. نتایج نشان می‌دهد که مناطق تغذیه و تخلیه تاقدیس‌ها بیشترین پتانسیل کارستی شدن رادارند. چشمه‌ها و دولین‌های موجود در منطقه با پتانسیل کارستی بالا قرار دارند. نتایج، اطلاعات قابل‌توجهی ارائه می‌دهد و نقشه‌ها می‌توانند توسط مقامات محلی برای بهره‌برداری از آب‌های زیرزمینی، حفاظت از کیفیت و مدیریت منابع آب کارستی مورداستفاده قرار گیرند.

کلیدواژه‌ها

• : تاقدیس
• پتانسیل‌یابی
• FAHP
• AHP

موضوعات

• آبخوان وقنات

عنوان مقاله [English]

Evaluating the potential for karst development in the anticlines of the northwest of Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad provinces using GIS and a fuzzy method to determine areas susceptible to groundwater exploitation

نویسندگان [English]

• Sajad Pourakbari ¹
• Nasrollah Kalantari ²
• Seyyed Sajedin Mousavi ³

¹ PhD student in Hydrogeology, Faculty of Earth Sciences, Shahid Chamran University of Ahvaz

² Professor, Department of Geology, Faculty of Earth Sciences, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran.

³ Geology department-Earth sciences- Shahid Chamran university of Ahvaz,Ahvaz. Iran.

چکیده [English]

The primary objective of the current study is to produce karstification potentiality maps in northwest of Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad province; Iran using Fuzzy Analytic Hierarchy Process Model (FAHP) (FAHP) as an additional tool in hydrogeological research. The study area is located in the northeast of Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad province covering 1148 km2 and is crossed by two rivers, Shah Bahram and Taghar. Geographic Information Systems (GIS) and Remote Sensing (RS) are used to create map depicting the development of the karstification, consisting of five classes, showing the karstification potentiality and ranging from very high to very low. The extractions of these maps are based on the study of input data such as: lithology, lineament density, elevation, slope, rainfall, temperature, drainage density and vegetation cover. Weights are assigned to all these factors according to their relevance to karstification potential. Eventually, map based on weighted spatial modeling system are created. The results show that the areas of feeding and discharging anticlines have the highest potential. The existing springs and dolines are located in the high potential area. The results provide significant information and the maps can be used by local authorities for groundwater exploitation, quality protection and management of karst water resources.

کلیدواژه‌ها [English]

• Anticlines
• potential
• RS
• FAHP
• GIS